ΚΕΝΤΡΟΝ ΕΡΕΥΝΗΣ ΤΩΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ ΚΑΙ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ - Ι.Λ.Ν.Ε.

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ TΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΗΣ ΚΑΠΠΑΔΟΚΙΑΣ

τιρτίρης (ουσ. ουδ.) τι̂ρτι̂́ρης [tɯrˈtɯris] Φλογ. τ͑ιρτ͑ίρ [tʰir'tʰir] Ανακ. τ͑ερτέρ [tʰer'ter] Αξ. Θηλ. τουρτούρα [tɯrˈtɯra] Φάρασ. Aπό το τουρκ. ουσ. tırtıl (< αρμεν. tırtur) = κάμπια, όπου και διαλεκτ. τύπ. tırtır και turtur (THADS, λ. turtur και tırtır I).
Κάμπια των λαχανικών ό.π.τ. : || Παροιμ. Την άνοιξη βγκαίνεις στο Γαφτάγι, τραγωδάς ανdί ζαρζάρα, αρα̈́ το σ̑ειμώ πάλι ανdί τουρτούρα τουρτουρεύ', έρτσ̑εσαι 'υρεύ' να φας (Το καλοκαίρι βγαίνεις στο βουνό, τραγουδάς σαν τζιτζίκι, ύστερα όμως τον χειμώνα τουρτουρίζεις σαν κάμπια, έρχεσαι και ζητάς να φας˙για τους μη προνοητικούς ανθρώπους) Φάρασ. -Λουκ.Λουκ.
τις ( αντων. ) Θηλ., Αρσ. τις [tis] Καππ., Φάρασ. τιζ [tiz] Σίλ., Φάρασ. τσις [tsis] Σίλ., Τελμ. τσ̑ις [tʃis] Αραβαν., Γούρδ., Σίλ., Τελμ., Φερτάκ. τσ̑ιζ [tʃiz] Αραβαν. τζις [ˈdzis] Φερτάκ. τίνας [ˈtinas] Ανακ. τσ̑ίνας [ˈtʃinas] Σίλ. τσ̑ινάς [tʃiˈnas] Σίλ. Γεν. τίνος [ˈtinos] Καππ. τινός [tiˈnos] Καππ. τ͑ίνος [ˈtʰinos] Αξ. τ͑ίνοζ [ˈtʰinoz] Αξ. τίνους [ˈtinus] Καππ. τ͑ίνους [ˈtʰinus] Μισθ. τσινός [tsiˈnos] Καππ., Φερτάκ. τσ̑ίνους [ˈtʃinus] Αραβαν., Σίλ. τούνους [ˈtunus] Ανακ., Σεμέντρ., Φάρασ. τσ̑ούνους [ˈtʃunus] Αραβαν. τσούνους [ˈtsunus] Ανακ., Σίλ. τσουνούς [tsuˈnus] Σίλ. Αιτ. τίνα [ˈtina] Καππ., Φάρασ. τ͑ίνα [ˈtʰina] Αξ. τσίνα [ˈtsina] Ανακ., Γούρδ. τσ̑ίνα [ˈtʃina] Αραβαν., Σίλ. τσ̑ίναν [ˈtʃina] Σίλ. τσ̑ινάς [tʃiˈnas] Σίλ. τούνα [ˈtuna] Φάρασ. (εμπρόθ. αιτ.) σίνα [ˈsina] Ανακ., Ποτάμ. Πληθ. τις [tis] Αξ., Φάρασ., Φερτάκ. τ͑ις [tʰis] Αξ. τσ̑ις [tʃis] Σίλ. τζ̑ία [ˈdʒia] Σίλ. Γεν. τίνος [ˈtinos] Φερτάκ. Αιτ. τίνα [ˈtina] Φερτάκ. Ουδ. τι [ti] Καππ. τ͑ι [tʰi] Αξ., Μισθ. τσι [tsi] Καππ. τσ̑ι [tʃi] Αραβαν., Γούρδ., Σίλ., Τελμ. τσο [tso] Σίλ. τσ̑ο [tʃo] Σίλ. τσ̑ον [tʃon] Σίλ. τσ̑' [tʃ] Αραβαν. Γεν. τσ̑ίνους [ˈtʃinus] Σίλ. τσούνους [ˈtsunus] Σίλ. τσουνούς [tsuˈnus] Σίλ. ...